Youth FiLE: jak powstaje asystent AI wspierający edukację finansową młodych ludzi?

W ramach projektu Erasmus+ Youth FiLE: Financial Literacy for Empowerment rozwijane są cyfrowe narzędzia, które mają ułatwić młodym ludziom zdobywanie praktycznej wiedzy finansowej. Jednym z planowanych rezultatów jest wielojęzyczna platforma edukacyjna z chatbotem i asystentem AI. Narzędzie nie będzie doradcą finansowym – jego zadaniem jest wyjaśnianie pojęć, porządkowanie materiałów i pomaganie użytkownikowi w wyborze odpowiedniej ścieżki nauki.

Jak ma działać narzędzie?

Platforma Youth FiLE ma łączyć kursy, krótkie materiały edukacyjne, quizy, filmy, scenariusze ćwiczeń i otwarte zasoby edukacyjne. Użytkownik będzie mógł zadawać pytania w naturalnym języku, np.:

  • Jak zaplanować miesięczny budżet?
  • Czym różni się karta przedpłacona od rachunku bankowego?
  • Jak rozpoznać próbę wyłudzenia danych?
  • Co oznaczają odsetki, rata lub subskrypcja?
  • Jak zacząć oszczędzać przy nieregularnych dochodach?

Chatbot ma odpowiadać na pytania dotyczące m.in. budżetowania, oszczędzania, zadłużenia, bankowości cyfrowej, oszustw internetowych i podstawowych praw konsumenta.

Drugim elementem będzie asystent wspierający dobór ścieżki uczenia się. Po udzieleniu odpowiedzi na kilka krótkich pytań diagnostycznych użytkownik ma zostać skierowany do materiałów odpowiadających jego poziomowi wiedzy i aktualnym potrzebom. Może to być moduł szkoleniowy, jednostka microlearningowa, quiz albo scenariusz gry dotyczący np. zarządzania dochodami, rozumienia umów lub radzenia sobie z zadłużeniem.

Nie będzie to jednak diagnoza sytuacji finansowej użytkownika ani rekomendacja konkretnego kredytu, konta, inwestycji czy innego produktu.

Skąd chatbot będzie czerpał wiedzę?

Podstawą działania narzędzia ma być uporządkowana i zweryfikowana baza wiedzy, a nie przypadkowe treści znalezione w internecie. Materiały będą przygotowywane na podstawie:

  • europejskich ram kompetencji finansowych dla dzieci i młodzieży;
  • krajowych strategii edukacji finansowej państw partnerskich;
  • modułów szkoleniowych opracowywanych w projekcie;
  • sprawdzonych otwartych zasobów edukacyjnych;
  • materiałów dotyczących praw konsumenta, bezpieczeństwa cyfrowego i codziennego zarządzania pieniędzmi.

Dokumentacja przeznaczona dla chatbota ma być dzielona na krótkie, jednoznaczne zagadnienia. Każdy materiał powinien zawierać czytelne nagłówki, proste wyjaśnienia, definicje, przykłady oraz pytania i odpowiedzi zapisane językiem zbliżonym do sposobu, w jaki młodzi ludzie rzeczywiście pytają o finanse.

Z bazy mają być wykluczane treści nieaktualne, niesprawdzone, marketingowe oraz zawierające dane wrażliwe. Pozwoli to ograniczyć ryzyko udzielania odpowiedzi nieprecyzyjnych albo niedostosowanych do kontekstu użytkownika.

AI ma wspierać edukatora, a nie go zastępować

Youth FiLE łączy narzędzia cyfrowe z edukacją pozaformalną prowadzoną przez youth workerów. Podczas warsztatów uczestnicy będą mogli porównywać odpowiedzi chatbota z materiałami szkoleniowymi i własnym doświadczeniem. Zadaniem prowadzącego będzie omówienie odpowiedzi, wskazanie uproszczeń oraz wyjaśnienie kwestii wymagających uwzględnienia prawa i realiów danego kraju.

Wytyczne projektu przewidują trzy poziomy kontroli treści generowanych przez AI:

  1. sprawdzenie poprawności merytorycznej;
  2. weryfikację zgodności z krajowym otoczeniem prawnym, społecznym i finansowym;
  3. ocenę, czy treść jest odpowiednia dla wieku, poziomu wiedzy i sytuacji odbiorców.

AI będzie mogła również pomagać edukatorom w przygotowywaniu quizów, studiów przypadku, scenariuszy symulacji i materiałów microlearningowych. Każda taka treść powinna jednak zostać sprawdzona i dostosowana przez człowieka przed wykorzystaniem podczas zajęć.

Bezpieczeństwo i ochrona użytkownika

Narzędzie ma przekazywać ogólne informacje edukacyjne, a nie spersonalizowane porady finansowe. Użytkownicy nie powinni podawać numerów rachunków, dokumentów tożsamości, kodów PIN ani szczegółowych informacji o dochodach i zadłużeniu.

System nie będzie służył do promowania ryzykownych produktów, wysoko oprocentowanych pożyczek krótkoterminowych, nieuregulowanych inwestycji ani spekulacyjnych aktywów. W przypadku decyzji mogących powodować konsekwencje finansowe użytkownik powinien zweryfikować informacje w wiarygodnym źródle lub skonsultować się z odpowiednią osobą bądź instytucją.

Testowanie z udziałem młodych ludzi

Platforma ma zostać poddana testom z udziałem youth workerów i młodych ludzi, w tym osób znajdujących się w trudniejszej sytuacji społeczno-ekonomicznej. Zgodnie z założeniami projektu pilotaż i zbieranie informacji zwrotnej mają pomóc w ocenie:

  • czy odpowiedzi są zrozumiałe i użyteczne;
  • czy platforma jest łatwa w obsłudze;
  • czy materiały odpowiadają na rzeczywiste potrzeby młodych ludzi;
  • czy narzędzie jest dostępne dla osób o różnych poziomach wiedzy, kompetencji językowych i sprawności;
  • które odpowiedzi wymagają korekty lub uzupełnienia.

Za koordynację WP3, rozwój platformy, integrację rozwiązań AI oraz kontrolę jakości i doświadczenia użytkownika odpowiada CARDET. Partnerzy projektu przygotowują treści, tłumaczenia oraz uczestniczą w pilotażu. Polskie Towarzystwo Ekonomiczne Oddział w Łodzi będzie zaangażowane w testowanie narzędzia, przygotowanie polskiej wersji treści oraz zbieranie opinii młodych ludzi i edukatorów.

Organizacje młodzieżowe, szkoły, edukatorów oraz młodych ludzi zainteresowanych udziałem w pilotażu i współtworzeniu rozwiązań Youth FiLE zapraszamy do kontaktu z PTE Oddział w Łodzi.


Funded by the European Union. Views and opinions expressed are however those of the author(s) only and do not necessarily reflect those of the European Union or OeAD-GmbH. Neither the European Union nor the granting authority can be held responsible for them.

przygotowane przez: dr Marcin Podgórski